Kính thiên văn Không gian James Webb (JWST) đã xác nhận thiên hà sớm và xa nhất trong vũ trụ quan sát được. Thiên hà mới này có tên MoM-z14, được nhìn thấy ở thời điểm chỉ 280 triệu năm sau Big Bang.
Ở giữa vùng băng giá của Nam Cực, kính thiên văn Nam Cực (South Pole Telescope/SPT) đang theo dõi một trong những khu vực khắc nghiệt nhất trong thiên hà Milky Way, và họ vừa ghi nhận một hiện tượng đáng chú ý. Các nhà thiên văn đã phát hiện những vụ bùng phát mạnh xuất phát từ các ngôi sao gần lỗ đen siêu nặng (SMBH) ở trung tâm thiên hà. Đây không phải những vụ bùng phát thông thường mà chúng có năng lượng giải phóng mạnh đến mức khiến những đợt bùng phát dữ dội nhất của Mặt Trời cũng trông như những ngọn nến leo lét.
Trong vũ trụ sơ khai, một số thiên hà là những “cỗ máy” cực mạnh, tạo sao với tốc độ vượt xa mức tạo sao tương đối “khiêm tốn” của thiên hà Milky Way. Những “thiên hà quái vật” này bị bụi dày che phủ trong giai đoạn cách đây khoảng 10 tới 12 tỷ năm. Chúng được cho là tổ tiên của các thiên hà elip khổng lồ ngày nay. Tuy nhiên, điều gì khiến chúng phát triển mạnh mẽ như vậy vẫn luôn là một câu hỏi khó.
Nhà thiên văn và toán học người Anh Edmond Halley thực ra không phải là người đầu tiên hiểu được chu kỳ của sao chổi mà ngày nay mang tên ông. Điều này được chứng minh qua nghiên cứu của một số học giả, trong đó có Giáo sư Simon Portegies Zwart. Chính tu sĩ Eilmer xứ Malmesbury đã là người, ngay từ thế kỷ 11, liên kết hai lần xuất hiện của sao chổi này.
Các nhà nghiên cứu tại Viện Vật lý Ngoài Trái Đất Max Planck (MPE), phối hợp cùng các nhà vật lý thiên văn thuộc Trung tâm Sinh học thiên văn (Centro de Astrobiología - CAB), CSIC-INTA, đã xác định được phân tử chứa lưu huỳnh lớn nhất từng được phát hiện trong không gian: 2,5-cyclohexadiene-1-thione (C₆H₆S). Họ đã đạt được đột phá này nhờ kết hợp các thí nghiệm trong phòng thí nghiệm với các quan sát thiên văn. Phân tử này được phát hiện trong đám mây phân tử G+0.693–0.027, cách Trái Đất khoảng 27.000 năm ánh sáng, gần trung tâm của thiên hà Milky Way.
Các nhà khoa học đã quan sát thấy một lỗ đen siêu nặng “tỉnh giấc” sau gần 100 triệu năm ngủ yên.
Nhóm sứ mệnh Hubble đã liên tục gửi về những hình ảnh tập trung vào quá trình hình thành sao. Hình ảnh mới nhất là về Lupus 3, một vùng tạo sao cách Trái Đất khoảng 500 năm ánh sáng. Lupus 3 chứa những ngôi sao trẻ sáng chói đã thoát ra khỏi lớp kén khí bao quanh, cũng như những ngôi sao vẫn đang tiếp tục phát triển bên trong đó.
- Trái Đất hứng bão bức xạ Mặt Trời mạnh nhất trong 23 năm qua, khiến cực quang xuất hiện ở nhiều nơi
- Những chi tiết phức tạp của tinh vân Helix được hé lộ qua hình ảnh của JWST
- Hai ngoại hành tinh mới và điều chỉnh cần thiết cho khái niệm "vùng sống được"
- James Webb mang lại cái nhìn chưa từng có vào trung tâm của thiên hà Circinus
- ALMA thăm dò xuống dưới bề mặt băng của vệ tinh Callisto
Nếu nội dung của bài trên hữu ích đối với bạn, bạn có thể ủng hộ các tác giả Ở ĐÂY để chúng tôi làm ngày càng tốt hơn và mang lại kiến thức phong phú, đa dạng và - như bao lâu nay - cực kỳ chính xác tới cộng đồng.
Trân trọng cám ơn!


