Một trong những lỗ đen mạnh nhất trong vũ trụ đang phun khí ra ngoài với vận tốc lên tới 10.000 km/s, khiến khối lượng ước tính của nó thấp hơn hơn 10 lần so với suy đoán ban đầu.
Lỗ đen khổng lồ này, có tên là SMSS J052915.80-435152.0 (hoặc đơn giản là J0529), lần đầu tiên được phát hiện vào năm 2024 bởi Phó giáo sư Christian Wolf và nhóm nghiên cứu của ông tại Đại học Quốc gia Úc (ANU).
Sử dụng thiết bị quang học tiên tiến mới nhất tại Đài quan sát Nam bán cầu của châu Âu (ESO) ở Chile, nhóm nghiên cứu hiện đã có thể khuếch đại ánh sáng từ lỗ đen và quan sát rõ hơn lượng khí xoáy quanh nó. Nghiên cứu đã được công bố trên máy chủ tiền in arXiv. (Lưu ý: hình ảnh ở trên chỉ là minh họa.)
“Mặc dù quasar này có độ sáng cực cao, lỗ đen ở trung tâm của nó lại chỉ có khối lượng xấp xỉ khoảng một tỷ lần khối lượng Mặt Trời,” Wolf cho biết.
“Thay vì quay nhanh như giả định trước đó, lỗ đen này đang phun ra chính lượng khí mà nó tiêu thụ. Khí đang bị thổi bật ra bởi mật độ ánh sáng khủng khiếp - đây là vật thể sáng nhất trong vũ trụ mà chúng ta từng biết tới.”
Lỗ đen này nằm cách Trái Đất hơn 12 tỷ năm ánh sáng, khiến việc nghiên cứu cấu trúc bên trong của nó trước đây trở nên vô cùng khó khăn.
“Phát hiện này có thể là lời giải cho câu hỏi: tất cả những lỗ đen khổng lồ trong vũ trụ đến từ đâu,” Phó giáo sư Wolf nói thêm.
“Mặc dù tốc độ phát triển của chúng vẫn quá nhanh để có thể giải thích một cách đơn giản, việc xác định lại khối lượng của vật thể này và các vật thể tương tự có thể cho thấy các lỗ đen siêu nặng có thể bắt nguồn từ sự sụp đổ của các ngôi sao trong giai đoạn đầu của vũ trụ - điều vốn bị xem là không khả thi cho đến gần đây.”
Ở một hướng nghiên cứu khác, Giáo sư Michael Ireland từ ANU đang hỗ trợ ESO tiếp tục nâng cấp công nghệ giao thoa ánh sáng, giúp cho việc quan sát nhiều vật thể khác trên bầu trời trở nên chi tiết hơn nữa.
“Lĩnh vực nghiên cứu của tôi là sự ra đời của các hành tinh xung quanh các sao trẻ, và lĩnh vực này sẽ được cách mạng hóa nhờ công nghệ mới tại ESO. Trong tương lai gần, câu chuyện về sự hình thành của chính chúng ta sẽ trở nên sinh động và rõ ràng hơn bao giờ hết,” Giáo sư Ireland nói.
R.T
Theo Livescience
